http://zdmm.blogfa.com/ این وبلاگ به ارائه مباحث کلاس "زن در متون مقدس" و نقد و نظر های پیرامون آن اختصاص دارد. fa blogfa.com Tue, 25 Sep 2007 08:34:48 GMT http://zdmm.blogfa.com/post-69.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">توحيد و عدالت جنسيتي (فمنيسم شخص‌محور، انسان‌محور، جمع‌محور و عشق‌محور)</SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p></o:p></SPAN></B>&nbsp;</P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سي و چهارمين جلسه از سلسله كلاس‌هاي «زن در متون مقدس»، آخرين جلسه كلاس بود. اين جلسه به بررسي تطبيقي و خروجي نهايي بحث زن در متون مقدس اختصاص داشت. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">رضا عليجاني اين جلسه را با قطعاتي از شعر سهراب سپهري آغاز كرد كه مي‌گويد چشم‌ها را بايد شست، زير باران بايد رفت. وي 17 ماه كلاس در 34 جلسه، 85 ساعت و با استناد به 560 فاكت از كتب مقدس را، زير باران رفتن و شستن فكر و خاطره از دين و زن در متون مقدس و در پي آواز حقيقت دويدن ناميد. آنگاه فشرده‌اي از مباحث و زاويه نگاه خود را مبني بر مصلح بودن رسولان و ايجاد گام‌ها و جهش‌هايي به نفع زنان، هم در تبيينات و هم در قوانين توضيح داد. البته افزود رسولان در «نگرش» بيشتر از «قواعد و قوانين» اصلاح نموده‌اند. وي به دوصدايي بودن متون، براي انسان جديد، و انواع برخوردها با اين دوصدايي‌هعا نيز اشاره كرد و بر ضرورت نگاه تاريخي به متون تأكيد نمود و گفت نگاه و برخورد تاريخي ديد ما را بازتر و به حقيقت نزديك‌تر مي‌كند تا عمق اين اصلاح‌ها را بفهميم. و افزود وقتي مي‌توان مقوله زن در اديان را خوب فهم كرد كه به جايگاه زن در اساطير، و سير تاريخي شعر و ادبيات و فلسفه نيز توجه نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي آنگاه به بررسي مقايسه‌اي و تطبيقي اديان از روي جداولي كه قبلا در جزوات مختلف، درباره اديان مختلف، پيرامون نكات نااين‌زمانه و اين‌زمانه هر يك از اديان تهيه شده بود، و در اين جلسه به طور يك جا و در كنار هم در اختيار حضار قرار داشت، پرداخت. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني دو نقطه مشترك اساسي همه اديان درباره زن را «همسرشتي زن و مرد» و «رابطه محبت‌محور زن و شوهر» دانست. اما افزود در كنار اين دو نقطه صداي متفاوتي نيز از همه متون به گوش مي‌رسد و آن برتري پسر بر دختر و مذكر بر مؤنث و تقسيم نقش اجتماعي بر اين اساس و نيز برتري و رياست و سرپرستي شوهر در خانواده و لزوم اطاعت زن از مرد و تقسيم نقش خانوادگي بر اين مبناست. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي آنگاه بر اساس جداول ارائه شده به مميزات مهم اين زمانه و نااين‌زمانه هر يك از اديان اشاره كرد. در آئين هندو تبديل به زن شدن به عنوان مجازات در تناسخ يا به معناي دوم بودن واژه زن (دوتيوم) و برخي موارد ديگر را به عنوان مميزات نااين‌زمانه و اين‌زمانه اين آئين و تجلي يكسان خداوند در زن و مرد را از مهمترين مميزات اين‌زمانه آئين هندو دانست. همين مسئله را در مورد آئين زرتشت به ترتيب زاده ديو بودن زن، كمترين ميزان مهر (و عهد و پيمان) بين زن و شوهر و...؛ و همرديفي زنان و مردان (در ستايش، كنش و پاداش) و...؛ در آئين يهود به ترتيب مجازات و محكوميت ازلي زن به رياست مرد و تبعيت از او و...، و نبوت زنان و چشم‌انداز آرماني تساوي‌جويانه؛ و در آئين مسيحيت به ترتيب محكوميت زن به تبعيت ابدي از مرد، نگاه كاستي و سلسله مراتبي عمودي جنسيتي به زنان، سخت‌گيري و تلقي تابويي از طلاق و...؛ و زن و مرد فرزندان خدا و...؛ و در آئين اسلام به ترتيب نگاه جسم‌محور به زنان، تعدد زوجات و ...؛ و داستان خلقت تساوي‌نگرانه، ذكر هم‌پاي مردان و زنان، به رسميت شناختن استقلال اقتصادي – سياسي و ...؛ معرفي نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني آنگاه با اشاره به سير و تاريخ اديان مختلف از «متون» اديان به «پيروان» اديان پرداخت و توضيح داد يهوديان و زرتشتيان به علت سير طولاني تاريخي‌شان و تبديل شدن به يك اقليت پس از نابودي دولت‌هاي‌شان و...، به تدريج رفرم‌هاي زيادي نسبت به مواردي كه در متون‌شان آمده، انجام داده‌اند. مسيحيان نيز (بويژه در جوامع غربي) در قرون معاصر، به علت پيشرفت اقتصادي و فكري و اجتماعي جامعه‌شان و در ارتباط متقابل با دوران و انديشه و مناسبات مدرن، تغييرات زيادي در عناصر و قواعدشان داده‌اند. اما مسلمانان هم به علت در اقليت نبودن و برخورداري از قدرت مستقل، هم به علت پايداري سنت‌هاشان و نيز به علت عدم رشد و توسعه كافي اقتصادي و همچنين به خاطر ذكر جزئي‌تر احكام در متون‌شان؛ رفرم‌هاي كمتري را در عقايد و احكام‌شان داده‌اند. هر چند در قرن اخير در جوامع مختلف، مسلمانان نيز دست به اصلاحاتي تدريجي زده‌اند. اما در كل مسلمانان در تبيينات (بويژه به واسطه داستان خلقت تساوي‌گرايانه‌شان) هموارترين راه را براي استيفاي حقوق زنان در پيش دارند، اما در قواعد و احكام، بنا به دلايل بالا، دشوارترين راه را دارند. اما مسيحيان در تبيينات (به علت نگاه كاستي و سلسله مراتبي عمودي و نيز محكوميت زنان به تبعيت ابدي از مردان) دشوارترين راه و در قواعد و احكام (بخاطر قلت احكام‌شان در متن و نيز سير تاريخي‌شان در قرون جديد) هموارترين راه را دارند. وي در اين بخش توضيح داد در برخي اديان (مثل زرتشت و يهود) نكات مشكل ساز جدي در متون‌شان وجود دارد، اما به مرور زمان به نقاط غيرفعال و عبورشده‌اي تبديل گرديده است. وي آنگاه به صورت جزئي به مهم‌ترين مشكلاتي كه اينك زنان پيرو اديان، در رابطه با حقوق خويش دارند (مانند تعدد زوجات، سنگسار، جهيزيه – در اديان هندو – طلاق و...) به تفكيك هر يك از اديان اشاره نمود.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">بحث بعدي روش‌هاي نوگرايي و مواجهه با دوصدايي‌هاي اديان، در مسئله زنان، بود. كه طي آن عليجاني به مرور و جمع‌بندي چهار ميزگرد گفت و شنود با صاحب‌نظران اديان پرداخت. وي محور اين جمع‌بندي را نوع مواجهه با مسئله تفاوت (و تبعيض) نهفته در همه متون دانست كه ضمن اصلاحات جدي به نفع زنان، اما، همچنان برتري مردان، متأثر از فرهنگ و مناسبات قوي حاكم بر دوران اديان، در آنان مشاهده مي‌شود. وي دو نكته مشترك در بين همه صاحب‌نظران شركت‌كننده در چهار ميزگرد را اين دانست كه همگي برخورد دين‌شان را با زنان در مجموع مثبت و به نفع زنان مي‌دانستند و همچنين در وهله اول با برخوردي گزينشي تنها به نكات مثبت و اين‌زمانه دين‌شان اشاره مي‌نمودند. اما در برخورد آنها با تفاوت‌ها، دو رويكرد قابل مشاهده بود. الف – نپذيرفتن وجود تفاوت بويژه در توضيح و تبيين آنها (به طرق مختلف از جمله: بي‌اطلاعي يا بي‌توجهي به اين موارد، طفره رفتن از پاسخ به برخي پرسش‌ها، تكذيب برخي موارد، توجيه متكلفانه بعضي موضوعات، تغيير و تحريف برخي مفاهيم و...). ب – پذيرفتن صريح يا تلويحي تفاوت‌ها. اما در اين قسمت نيز برخوردهاي گوناگوني صورت مي‌گرفت (مانند ذاتي و ابدي دانستن برخي تفاوت‌ها از سوي بعضي از آن صاحب‌نظران، استفاده از برخي تمهيدات و حيل شرعي مثل شروط ضمن عقد، تغيير معنا و مفهوم، تغيير در مرجعيت متون و منابع و سيال كردن بخشي از آنها، اجتهاد در ذيل متون اصلي با تأكيد بر تغيير موردي احكام با توجه به تغيير شرايط و بالاخره تحليل همه مفاهيم و احكام در بستر تاريخي و تفكيك فرم<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>محتوا در آنها).<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني سه نوع نتيجه و خروجي مباحث آن صاحب‌نظران را چنين برشمرد: عدم تعديل و توجيه ثبات و ابديت احكام؛ تعديل آنها؛ و تغيير آن احكام و قواعد. وي در ادامه به سه نحوه برخورد كلي با متون نيز اشاره نمود: «احياء» ميراث كه رويكردي محافظه‌كارانه است، «بازخواني» با اجتهاد و تأويل كه رويكرد اصلاح‌گرانه رفرميستي است و «بازسازي» بر اساس نگاه تاريخي – الهامي كه رويكردي مصلحانه يا اصلاح انقلابي است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">بحث بعدي «مشكلات امروزين زنان (در ايران) و سطوح گوناگون برخورد با آن‌ها» بود. عليجاني در اين قسمت به صورت جزئي به مشكلات زنان ايراني (از تعدد زوجات و طلاق مردمحور و... گرفته تا مسئله سن بلوغ و سن مسئوليت كيفري، قوانين تابعيت و ...) اشاره نمود. وي در ادامه شش سطح برخورد با اين مشكلات را توضيح داد:<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">1- برخورد ضدديني كه كاركرد مذهب در گذشته و حال را منفي مي‌داند. و برخوردي ضدي و حذفي با مذهب دارد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">2- برخورد غيرديني كه كاركرد مذهب را در گذشته مثبت و اينك منفي مي‌داند و حداقل در حوزه سياست و قدرت خواهان حذف مذهب است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">3- برخورد نوگرايانه مذهبي، از نوعي كه كاركرد مذهب را در گذشته مثبت و امروزه دوصدايي (و نه صرفا منفي) مي‌داند. و از نظر استراتژيك نيز معتقد است قوانين در جوامع بايد به عقل جمعي و سازوكارهاي دموكراتيك سپرده شود، اما پيروان اديان نيز مي‌توانند با اتكاء به توحيد و عدالت جنسيتي نهفته در متون، در اصلاح قوانين و استيفاي حقوق زنان، به اندازه خود، سهم و نقش داشته باشند.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">4- مشاركت در استيفاي حقوق زنان و تبديل قوانين به نفع آنها با ارائه قرائت‌هاي موردي جديد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">5- تبليغ نظرگاه تساوي‌جويانه درباره زن و مرد، اما اگر تفاوتي ريشه قرآني يا روايي مستحكمي دارد، آن امر مبتني بر امري ذاتي و نه موقعيتي است و نبايد تغيير كند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">6- همه آنچه در متون، روايات و فقه آمده نظر شارع و فراتر از عقل ماست و بايد به طور كامل مورد استناد قرار گيرد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني آنگاه افزود مشكلات برشمرده شده در مورد زنان، برخي ريشه در متن دارند، بعضي در روايت و فقه و بعضي تنها در فقه. و برخورد با اين سه لايه مي‌تواند متفاوت باشد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp;</SPAN>وي انگاه از يك منظر استراتژيك تأكيد كرد رويكردهايي (چون رويكرد اول و دوم) كه نمي‌خواهند برخوردهاي فكري مذهبي در حل معضلات زنان مشاركت داشته باشند از نقش مذهب در جامعه و حكومت ايران غافلند و بدان كم بها مي‌دهند. وي افزود در هر يك از موارد يادشده از مشكلات زنان، با توجه به اينكه هر يك از رويكردهاي شش‌گانه (بويژه رويكردهاي 3 تا 6) طرفداران و پيروان خاص خود را دارند، و از منظر استراتژيك ضرورت دارد نيروي هر چه بيشتري را براي استيفاي حقوق زنان همسو و همراه كرد؛ بنابراين مي‌توان از تنوع استدلال‌ها و زبان‌ها (اعم از احياگري، بازخواني و بازسازي) استفاده نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">آخرين عنوان بحث كلاس اين بود كه «آيا اينك اديان در مسئله زنان سخن و پيامي براي ما دارند؟» عليجاني در رابطه با اين پرسش گفت پاسخ اين سؤال براي جوامع مختلف فرق مي‌كند و مثلا در افغانستان يا برخي كشورهاي خليج يا آفريقايي و...، تأكيد بر اين كه دختر و پسر فرقي ندارند و يا زنان همچون مردان استقلال اقتصادي و سياسي دارند و...، بسيار اثرگذار است و سخن و پيامي راهگشاست. اما براي كشورها و جوامع پيشرفته‌تر و كلا براي انسان معاصر و جنبش فمنيستي نيز اديان سخن‌ها و پيام‌هايي دارند و زنان (يا مردان) پيرو اديان كه در اين جنبش‌ها مشاركت دارند و يا با آنها همسو هستند، حداقل مي‌توانند به چهار پيام اصلي و جهت‌نما و راه‌نمون تكيه<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>كنند:<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 47.1pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: -31.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly; tab-stops: list 47.1pt; mso-list: l0 level1 lfo1"><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: Tahoma"><SPAN style="mso-list: Ignore">1-<SPAN style="FONT: 7pt 'Times New Roman'">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; </SPAN></SPAN></SPAN><SPAN dir=rtl><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">زن و مرد به مثابه شخص نه شيئ. وي توضيح داد هر چند زيبايي، لذت، لذت جنسي و... نيز بخشي از واقعيت زندگي است اما تقليل روابط زن و مرد، و به ويژه زنان به شيئ جنسي مغاير آموزه‌هاي اديان است. امروزه سكس، عشق را از بين برده است. (فمنيسم شخص‌محور نه شيئ‌محور)<o:p></o:p></SPAN></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 47.1pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: -31.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly; tab-stops: list 47.1pt; mso-list: l0 level1 lfo1"><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: Tahoma"><SPAN style="mso-list: Ignore">2-<SPAN style="FONT: 7pt 'Times New Roman'">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; </SPAN></SPAN></SPAN><SPAN dir=rtl><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مسئله فمنيست‌هاي مذهبي، «انسان» است نه مرد يا زن. البته آنها ضمن توجه به اين منظر، بر اين امر وقوف جدي دارند كه زنان در طول تاريخ تحت ستمي مضاعف (طبقاتي و جنسيتي) بوده‌اند (فمنيسم انسان‌محور نه زن‌محور)</SPAN></SPAN><SPAN dir=ltr style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 47.1pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: -31.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly; tab-stops: list 47.1pt; mso-list: l0 level1 lfo1"><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: Tahoma"><SPAN style="mso-list: Ignore">3-<SPAN style="FONT: 7pt 'Times New Roman'">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; </SPAN></SPAN></SPAN><SPAN dir=rtl><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">زندگي اخلاقي يعني فراتر از خود و «من» رفتن. در اين راستا براي زن (يا مرد)، علاوه بر خود، كودكان، خانواده و جامعه نيز مطرح است. البته تأكيد بر خانواده يا جامعه به معناي كوتاه آمدن زنان از حقوقشان نيست اما توجه به نقد و نفي «من»محوري و خودگرايي مطلق است (فمنيسم جمع‌محور، نه من‌محور).</SPAN></SPAN><SPAN dir=ltr style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 47.1pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: -31.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly; tab-stops: list 47.1pt; mso-list: l0 level1 lfo1"><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: Tahoma"><SPAN style="mso-list: Ignore">4-<SPAN style="FONT: 7pt 'Times New Roman'">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; </SPAN></SPAN></SPAN><SPAN dir=rtl><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">رابطه زن و مرد در خانواده و جامعه بايد عشق‌محور باشد نه ضدي و نفيي و نفرت‌محور. زنان نيز در مسير و جنبش حق‌خواهانه خويش نبايد به نفرت و ضديت با مردان بيفتند بلكه ضمن پافشاري و پيگري با مطالبات حقوق خويش اما بايد مهرگرا و عشق‌محور باشند (فمنيسم عشق‌محور نه خشم و نفرت محور).</SPAN></SPAN><SPAN dir=ltr style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm -1.05pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: 16.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني در پايان به نقش دوگانه مثبت و منفي تاريخي پيروان اديان اشاره نمود، اما تأكيد نمود پيروان اديان، بويژه از منظر توحيد و عدالت جنسيتي بايد در مسير استيفاي حقوق زنان مشاركت و جديت نمايند و قالب‌ها و رفرم‌هاي تاريخي اديان را به نفع هدف و روح انساني و تساوي‌جويانه آنها<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>تغيير دهند. چشم‌ها را بايد شست، جورديگري بايد ديد. وي در انتها گفت اما حكايت همچنان باقي است، حكايت ستم و تبعيض‌ سياسي، طبقاتي و جنسيتي كه بايد در راه رفع و حل آنها تلاش و مبارزه نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm -1.05pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: 16.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">جمله پاياني عليجاني در كلاس اين بود: دلم براي همه‌تان تنگ مي‌شود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm -1.05pt 0pt 0mm; TEXT-INDENT: 16.5pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">در اين جلسه حاضران از طريق يك فرم نظرخواهي،<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>آرا و پيشنهادات و انتقادات خويش در مورد اجزاء مختلف كلاس را با گردانندگان كلاس در ميان گذاشتند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 16pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> Tue, 25 Sep 2007 08:34:48 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=69 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-69.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-68.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مواجهه سه ديدگاه: احياء، بازخواني، بازسازي<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سي و سومين جلسه از سلسله كلاس‌هاي «زن در متون مقدس» به ميزگرد «زن در آيين اسلام» اختصاص داشت. در اين ميزگرد حجت‌الاسلام مهريزي (مدرس دانشگاه و نويسنده و پژوهشگر مطالعات زنان)، خانم دكتر فرهمندپور (دانش‌آموخته حوزه و استاد دانشكده الهيات دانشگاه تهران) و رضا عليجاني حضور داشتند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">در اين ميزگرد در ابتدا رضا عليجاني خلاصه و فشرده‌اي از مباحثي كه در سيزده جلسه بحث زن در اسلام مطرح كرده بود (همچون طبقه‌بندي سه‌گانه آيات قرْآن درباره زن، دوصدايي بودن متون، تفاوت‌هاي مطرح در قرآن ذات‌انگارانه و ابدي است يا موقعيتي و تاريخي و قابل تغيير؟، ضرورت بازسازي جهت‌گيري احكامي بر اساس توحيد، عدالت و انسان‌شناسي قرآني، مذهب فقط احكام نيست، ضرورت پي‌گيري پروژه فكري: نگاه به متن، تاريخي – الهامي و نياز به دين؛ وجودي – اجتماعي و...) را عنوان ساخت. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سپس خانم فرهمندپور به ارائه نظرياتش پرداخت. وي گفت متن مقدس فقط قرآن نيست و طبق حديث ثقلين، عترت نيز جزو متون مقدس است. اما وي افزود حديث بخش كوچكي از سنت است و آسيب‌پذيرترين بخش آن (بويژه در ثبت و ضبط آن) و رفتار عملي ائمه (سنت ناطق) مهم‌تر از حديث است. در حديق جعل و تحريف زياد است. وي به عنوان نمونه به تنها سند حديثي فقهاي شيعه و سني براي منع از رياست و قضاوت زنان اشاره كرد. و به توضيح موقعيت و شخصيت راوي آن حديث (ابوبكره) پرداخت. (اين مسئله قبلا توسط رضا عليجاني در همين كلاس مطرح شده بود). وي تأكيد كرد اگر حديث از بستر تاريخي‌اش منتزع شود خطرناك مي‌شود. و افزود خود حديث نيز بايد به قرآن عرضه شود. اما احاديث قطعي‌الصدور نيز نسبت به آيات قرآن، در يك سنخ و سطح نيستند. همان گونه كه خود آيات قرآن نيز همگي در يك سطح نيستند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي آنگاه به طرح نظريه تفكيك «قانون» و «برنامه» پرداخت و گفت بخش قابل توجهي از آيات قرآن تشكيل‌دهنده «قانون» هستند. اما هر قانوني بايد در قالب يك برنامه اجرا شود. برنامه مخاطب‌محور و مبتني بر شرايط زمانه و انعطاف‌پذير است، اما قانون حقيقت‌گراست. وي افزود بخش قابل توجهي از سنت برنامه است. آنگاه تأكيد نمود بسيار نادرست و خطرناك خواهد بود اگر امروز بخواهيم قانون را تغيير بدهيم و غلط و خطرناك خواهد بود اگر بخواهيم همان برنامه را اجرا كنيم. وي در اين باره به بحث زكات و ضرورت تحول «مصاديق» آن پرداخت و يا به موضوع خمس<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>مثال زد كه پيامبر آن را فقط در غنايم جنگي مي‌ديد و ائمه شيعه آن را همه آنچه كه انسان‌ها فراچنگ آورده‌اند، تلقي كردند. خانم فرهمندپور همچنين مثال از حجاب و زينت زد و گفت خال تعهد هندي‌ها و خالكوبي زنان اعراب شبيه حلقه نامزدي ايراني است و زينت نيست و علامت است، اما مثلا خال زدن به صورت براي زيبايي، زينت است. البته وي تصريح كرد كه تعيين مرز قانون و برنامه كه بنا به شرايط روز است، امر دشواري است. وي همچنين به برخي احاديث قابل ترديد از ائمه اشاره كرد كه با رفتار عملي همان امام ناسازگار است مثلا حديث منسوب به حضرت زهرا كه مي‌گويد بهترين زن، زني است كه نه او مردي را ببيند و نه مردي او را. وي گفت اين حديث حتي يك مصداق خارجي هم ندارد و خود حضرت زهرا نيز چنين نبوده است. و يا آن حديث از قول پيامبر كه بهترين جا براي نماز زن را پستوي خانه مي‌خواند، در حالي كه قرآن به مريم دستور مي‌دهد «اركعي مع‌الراكعين» (با راكعين – نمازگزاران – نماز بخوان). راكعين جمع مذكر است و اگر براي تغليب هم آمده باشد، به هر حال بايد عده‌اي مرد هم در آن جمع حضور داشته باشند وگرنه مي‌گفت با «راكعات» نماز بخوان. وي افزود پيامبر بخاطر حكومتش از امكان تأثيرگذاري عملي بيشتري از ائمه كه حكومت نداشته‌اند، برخوردار بوده است.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">خانم فرهمند پور همچنين به جمله‌اي از رساله حقوق امام سجاد اشاره كرد كه حق همسر را در كنار حق‌ مملوك (غلام و كنيز) آورده است. وي اين مسئله را توهين‌آميز دانست و با رفتار عملي امام سجاد نيز مغاير دانست كه خود براي ازدواج با يك كنيز، ابتدا او را آزاد مي‌كند و سپس با وي ازدواج مي‌نمابد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">آنگاه حجت‌الاسلام مهريزي به طرح مباحثش پرداخت. وي در ابتدا از اينكه آقاي عليجاني تلاش مؤمنانه‌اي براي حل پرسش‌ها و معضلات پيرامون زنان كرده و ديگران را نيز براي ارائه نظر و برخورد و نقد آراءاش دعوت نموده است، تشكر نمود. وي اين برخورد را درس‌آْموز دانست. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">آقاي مهريزي آنگاه گفت در يك صد و پنجاه سال اخير در بخش شريعت پرسش‌هاي مختلفي مطرح شده است از جمله در مورد زنان (و نيز حقوق بشر، حقوق غيرمسلمانان، برخي مباحث كيفري اسلام و...). وي گفت كليت قرآن و احاديث را همه مسلمانان قبول دارند. اما در سده اخير برخي پرسش‌ها در مورد تفاوت مرد و زن پيش آمده است. مثلا در سال 1338 مولاناي تبريزي متني درباره تفاوت‌هاي زن و مرد در شريعت نوشته كه در آن به 171 تفاوت (كه برخي به نفع مردان و برخي به نفع زنان و برخي تفاوت صرف است) اشاره كرده است. وي افزود در مشروطيت بحث زنان حاد<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>و حساس شد و مسائلي چون بيرون آمدن از خانه، مدرسه رفتن، شركت در انجمن‌ها، حجاب و... مطرح گرديد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي آنگاه افزود در اين مدت چهار روش برخورد با اين تفاوت‌ها وجود داشته است:<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">1 – برخورد اول اين تفاوت‌ها را پذيرفته و اما سعي در توضيح كلامي و فلسفي آن نيز نداشته، بلكه گفته خداوند خالق جهان كه نسبت به بقيه آگاه‌تر و مطلع‌تر از همه امور جهان است، اين تفاوت‌ها را مطرح ساخته و ما نيز بايد متعبدانه آن را بپذيريم. آقاي مهريزي افزود تا زماني كه سطح سواد و آگاهي و اطلاع مردم پايين بود، شايد اين روش مي‌توانست پاسخگو باشد، اما با افزايش سواد و آگاهي اين روش ديگر پاسخگو نبود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">2- برخورد دوم نيز اين تفاوت‌ها را مي‌پذيرد، اما سعي مي‌كند براي‌ آنها دليل و استدلال جمع كند و به تبيين فلسفي و كلامي و ... آنها بپردازد. وي مرحوم علامه طباطبايي (در ج 2 و 4 الميزان كه موارد زيادي از اين تفاوت‌ها را پذيرفته‌ اما توضيح داده است) و مرحوم مطهري (كه در كتاب نظام حقوقي زن و مسئله حجاب همان نظريات را به فارسي و با رواني بيشتري توضيح داده است) در اين سلك قرار دارد. از نظر مرحوم طباطبايي يا مطهري، و در دوره‌هاي جديد آيت‌الله جوادي آملي، مرد رئيس خانواده است، طلاق دست مرد است و...، اما آنها سعي كرده‌اند دلايلي تكويني براي اين تفاوت‌هاي تشريعي مطرح سازند. البته در لابه‌لا گاهي اوقات برخي تفاوت‌هايي جزئي را نيز زير سؤال برده‌اند مثلا در بحث نپوشاندن صورت در حجاب. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">3- روش سوم معتقد است با روش‌هاي مرسوم و سنتي اجتهاد از اين فضا (فضايي كه تفاوت زن<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>و مرد و اختلاف حقوق آنها را پذيرفته‌) بيرون نمي‌رويم و بايد در آن روش‌شناسي سنتي تجديد نظر كنيم. اين مسائل قالب‌هاي عصر است و بايد قالب‌ها را كه متناسب با آن عصر است، رها كرد و پيام نهفته در آن‌ها را اخذ نمود.<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>وي روش عليجاني را در اين قسمت طبقه‌بندي نمود. و شرحي نيز از همين رويكردها، در ديگر جوامع اسلامي و متفكراني كه اين شيوه‌ها را به كار برده‌اند ارائه نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">4- اما شيوه چهارم معتقد است طرد روش حوزوي، نزد حوزه‌هاي علميه و نزد اكثر مؤمنان پذيرفته نيست و نبايد صرفا به دانشجويان و روشنفكران اكتفا كرد. وي افزود با حفظ همان شيوه‌هاي اجتهاد سنتي، و در برخورد مورد به مورد با مسائل مي‌توان مجددا به بازخواني قرآن و سنت پرداخت و به بازنگري در احكام زنان رسيد و نمي‌توان به صورت يكجا همه آنها را يك باره رد كرد. وي آيت‌الله معرفت، آيت‌الله جناتي، آيت‌الله صانعي، دكتر مهرپور، شيخ مهدي شمس‌الدين، و... را داراي اين روش معرفي كرد. وي افزود روش‌هاي اول و دوم ديگر دوره‌اش گذشته و ما نمي‌توانيم با فرزندان و جوانان‌مان با آن نوع روش و استدلال‌ها حرف بزنيم. آقاي مهريزي گفت روش علامه طباطبايي و آيت‌الله مطهري امروزه پاسخگو و قانع‌كننده نيست. روش سوم نيز مشكلاتي دارد و زمينه پذيرش در حوزه‌ها و متدينان ندارد و ما نمي‌توانيم همه احكام را كنار بگذاريم و شريعت جديدي بياوريم. همه مردم كه مثل روشنفكران و دانشجويان نيستند، بنابراين بايد مورد به مورد بررسي كنيم و براي آنها دلايلي از قرْآن و سنت بياوريم و مستند ديني براي تعديل با تغيير آنها پيدا كنيم. ما مي‌توانيم با روش مرسوم هم به همان نتايج روش سوم برسيم. متن و لفظ ضابط ماست وگرنه «پيام» نيز رها و بي‌ضابطه مي‌شود. وي تأكيد كرد البته بايد به آسيب‌شناسي اجتهاد (از جمله در مورد مسائل زنان) بپردازيم و آنگاه اصول و روش تحقيق در امور زنان را مطرح نماييم. وي در توضيحات بعدي خود به بررسي تعدد زوجات پرداخت و گفت با توجه به تعبير «ان خفتم...» مي‌توان گفت كه اين مسئله تنها در مورد يتيمان مطرح بوده است و يا در مورد شهادت دو زن (در مقابل يك مرد) در امور مالي، مسئله ان تضل‌ احديهما...» مطرح شده كه اينك با توجه به حضور و اطلاع اقتصادي زنان اين احتمال ديگر وجود ندارد. و يا در رابطه با زدن زنان، پيامبر سه سال زدن زنان را ممنوع كرده بود و اگر مردي زنش را مي‌زد، قصاص مي‌شد. اما در كوران جنگ احد، مردان (بويژه مهاجران از مكه‌آمده) كه سخت‌گير و مردسالار بودند، شديدا معترض بودند و پيامبر اجازه زدن را داد. همان شب هفتاد زن كتك خوردند. اما پيامبر با اين مسئله تا آخر عمر برخورد منفي مي‌كرد و زدن زنان را محكوم مي‌نمود. بنابراين، اين تجويز بنا به يك شرايط تاريخي خاصي بود و عملا در سنت رسول محكوم و منسوخ شده است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">خانم فرهمندپور كه عملا از رويكرد دومي كه آقاي مهريزي معرفي كرده بود، حمايت مي‌كرد؛ روش چهارم را نقد كرد و گفت نمي‌توان با تحليل تاريخي و بدون شناخت درست و دقيق قرآن و سنت، اين موارد را منتفي دانست. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">اما عليجاني نيز در نقد روش چهارم گفت اين گونه نيست كه روش سوم بي‌ضابطه باشد، در اين روش همان متدلوژي‌هاي مرسوم مثل توجه به لغت، شأن نزول، تاريخ و... مطرح مي‌شود و مثلا در مورد زدن زنان وي نيز همين مسائلي كه آقاي مهريزي مطرح كرد را عنوان نموده ‌است. به علاوه آنكه آقاي مهريزي نيز با استدلال‌هايي تاريخي و استدلالي خارج از متن به تعديل و تغيير احكام مي‌رسد و وي نيز چنين مي‌كند. عليجاني افزود آيا اين روش، خارج از متن در شيوه چهارم، در حوزه‌هاي علميه مورد قبول واقع مي‌شود؟<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">در بخش پرسش و پاسخ نيز حضار سؤالات متعددي در حوزه‌هاي مختلف (مانند نقد بحث روش چهارم آقاي مهريزي، بحث تفكيك قانون و برنامه خانم فرهمندپور و مسائل متعددي چون برخورد احاديث با زن، برخورد امام علي، مسئله همسران پيامبر، مسئله زدن، طلاق، استبدال و...) مطرح كردند كه افراد حاضر در ميزگرد تنها توانستند به بخشي از آنها پاسخ دهند (به علت تنوع موضوعي مباحث مطرح شده امكان ارائه گزارش فشرده آنها در اين گزارش وجود ندارد و پس از پياده كردن نوارها، و آماده‌سازي مطالب، مشروح آنها در وبلاگ خواهد آمد).<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">عليجاني در پايان به دسته‌بندي سه گانه‌اي پرداخت و گفت برخي به دنبال «احياء دين»، با دفاع از همه ميراث و توجيه و توضيح همه موارد آن هستند. برخي به دنبال «بازخواني»‌اند و تلاش مي‌كنند با ارائه قرائتي جديد همه موارد را به نحوي توضيح دهند و برخي نيز در پي «بازسازي»‌اند و فكر مي‌كنند با روش بازخواني توضيح همه موارد ميسر نيست و مكلفانه است و معتقد به روش تاريخي – الهامي هستند. وي افزود اما همه دين احكام نيست، احكام به لحاظ نظري (نه عملي) بخش كوچكي از قرآن را تشكيل مي‌دهد. آنچه مهم است هدف و محصول نهايي و غايت دين است كه تربيت اخلاقي و عملي فردي و اجتماعي انسان‌هاست. بنابراين بدين خاطر است كه وي از پروژه فكري: برخورد با متن؛ تاريخي – الهامي / نگاه به دين؛ وجودي – اجتماعي دفاع مي‌كند و آن را دنبال مي‌نمايد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي در پايان افزود مهم‌تر از آنچه افراد مي‌انديشند، آني است كه در حوزه اخلاقي، سياسي، و... عمل مي‌كنند و خداوند به محتوا و عمل انسان‌ها بيشتر از حرف‌ها و عقايدشان بها مي‌دهد. وي در پايان آيه 177 سوره بقره را كه بيانگر برخوردي ضدفرماليستي و توجه به محتوا و نتيجه است را قرائت كرد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">آخرين جلسه از سلسله‌كلاس‌هاي زن در متون مقدس (كه مصادف با ماه رمضان است)، يك ساعت زودتر تشكيل خواهد شد. (از ساعت 5 تا 7). و جمع‌بندي پاياني و بررسي تطبيقي اديان و نيز خروجي نهايي بحث زن در متون مقدس در آن مطرح خواهد شد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> Sat, 15 Sep 2007 04:34:43 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=68 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-68.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-67.aspx <SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">تفكيك مسائل عام و خاص</SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p></o:p></SPAN></B>&nbsp;</P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سي و دومين جلسه از سلسله كلاس‌هاي «زن در متون مقدس» به ميزگرد زن در آيين مسيحيت اختصاص داشت. اين ميزگرد با حضور كشيش نينوس مقدس‌نيا (مسئول كليساي انجيلي آشوري تهران)؛ دكتر مسروب راطاوسيان (كشيش كليساي گريگوري ارمني و عضو شوراي ديني خليفه‌گري ارامنه تهران) و و رضا عليجاني برگزار گرديد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">ميزگرد با ذكر جملاتي زيبا و عميق از عيسي مسيح از سوي رضا عليجاني آغاز شد. وي آنگاه فشرده‌اي از عناوين مباحثي كه در بحث زن در آيين مسيحيت مطرح كرده بود، را عنوان نمود (از ‌آنجا كه اين بحث به طور كامل در وبلاگ آمده، از تكرار آن خودداري مي‌كنيم).<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">آنگاه كشيش نينوس مقدس‌نيا كه داراي گرايش پروتستاني است، سخنانش را آغاز كرد. وي ضمن اشاره به ستمي كه به زنان، از دنياي قديم تا جهان كنوني مي‌شود، گفت در كتاب مقدس به زن احترام گذاشته شده و هيچ جا كمتر از مرد نيست. وي گفت كتاب ما دو بخش عهد<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>عتيق و عهد جديد دارد. و همان گونه كه در عهد عتيق و جديد آمده؛ نبي‌ها، داوران و قاضيان و ملكه‌هاي زن وجود داشته‌اند. وي افزود هر چند جدا از كتاب مقدس، در عمل مسيحيان، گاه اين احترام و مساوات رعايت نمي‌شده است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">كشيش نينوس تأكيد نمود در اناجيل گاه مقام زنان بر مردان برتري هم دارد. مثلا وقتي همه شاگردان و حواريون مرد، بجز يوحنا، عيسي را در صحنه صليب ترك مي‌كنند، زنان باقي مي‌مانند. همچنين اين زنان هستند كه شاهد رستاخيز و عروج عيسي هستند. حتي پولس كه گفته مي‌شود ضدزن بوده، چنين نبوده، و بجز در مواردي خاص بنا به شرايط محيطي و تاريخي، سخناني (مثل نمي‌گذارم زنان به مردان چيزي ياد بدهند و...) گفته است، اما وي نيز شاگردان زن داشته است و در رسالات او مشاهده مي‌شود كه زنان در سطوح بالاي مديريتي كليساي مورد تأييد وي قرار داشته‌اند، وي افزود ما نيز به مواردي از تاريخ تاريك كليسا انتقاد داريم و امروزه نيز در كليسا به حقوق زنان كمتر توجه مي‌شود و در بعضي از كليساها ساختار مردسالارانه‌اي حاكم است. و هنوز بحث است كه آيا زنان مي‌توانند كشيش و اسقف بشوند يا خير (هر چند در برخي كليساها زنان كشيش و اسقف نيز شده‌اند). و به طور عكس آن نيز مسائلي افراطي از سوي برخي طرفداران حقوق زن مطرح مي‌شود و اتفاق مي‌افتد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي در ادامه گفت اما مسئله مهم اين است كه زن به عنوان «انسان» پذيرفته شده و در كتاب مقدس تأكيد شده كه در عيسي مسيح همه با هم برابرند؛ از جمله زن و مرد. وي اضافه كرد اما برخي موارد منفي هم در كتاب مقدس مشاهده مي‌شود (مثل آنكه پولس مي‌گويد زنها نبايد در كليسا صحبت كنند)، اما خود پولس هم در همه جا به اين نظر عمل نمي‌كرد. بنابراين اين گونه مسائل موردي است و نظرات عكس آن نيز وجود دارد </SPAN><SPAN dir=ltr></SPAN><SPAN lang=EN-IE dir=ltr style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE"><SPAN dir=ltr></SPAN>]</SPAN><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">شبيه ناسخ و منسوخ در اسلام</SPAN><SPAN dir=ltr></SPAN><SPAN lang=EN-IE dir=ltr style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE"><SPAN dir=ltr></SPAN>[</SPAN><SPAN dir=rtl></SPAN><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE"><SPAN dir=rtl></SPAN>. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">كشيش نينوس افزود در كليساي ما بيشتر كساني كه عبادت مي‌كنند، روزهاي يكشنبه حضور دارند، خدمت مي‌كنند و هديه مي‌دهند، زنها هستند. ضمن آنكه بيشترين عامل اختلاف و درگيري هم باز زن‌ها هستند، پس اگر همه جنبه‌ها گفته مي‌شود، نبايد فقط به وجه منفي آن توجه نمود. ضمن آنكه در رابطه با مردها نيز هر دو جنبه مثبت و منفي را مي‌توان در كتاب مقدس پيدا كرد. بنابراين بايد موارد مختلف را كنار هم گذاشت و ديد كه در مجموع و در نهايت برخورد چگونه بوده است. به نظر من در مجموع برخورد مثبت بوده است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">كشيش نينوس در ادامه با اشاره به تضعيف و اجحاف به حقوق زنان گفت همه اديان بايد كمك كنند كه اين امر نهادينه شود كه زن انساني است برابر با مرد. وي افزود البته برخي خصوصيات طبيعي زن نيز وجود دارد كه به خاطر آن زن نمي‌تواند همپاي مردان در برخي فعاليت‌ها و مشاغل وارد شود. همان گونه كه مردان نيز در برخي مسائل نمي‌توانند وارد شوند. اما مهم آن است كه كتاب مقدس مي‌گويد خدا انسان را آفريد، مرد و زن را آفريد. بنابراين بايد برابري انساني ْآنها را بپذيريم و درباره موارد خاص نيز به طور مستقل بحث كنيم، برخي از اينها با توجه به عرف و تفكر اجتماعي هر دوره حل مي‌شود ولي ما بايد به رفع تبعيض نسبت به زنان كمك كنيم. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">سپس كشيش مسروب راطاوسيان كه داراي دكتراي الهيات و متعلق به گرايش ارتدوكس است سخنانش را آغاز كرد. وي نيز گفت كتاب ما دو بخش دارد: عهد عتيق و عهد جديد. و در داستان خلقت، در عهد عتيق آمده، كه زن از پهلوي مرد آفريده شده يعني زن نه از سر مرد آفريده شده كه بر او حكمراني كند و نه از پايش، تا لگدمال شود، بلكه از پهلويش، تا ياور مرد باشد. همان گونه كه در كتاب آمده كه كليسا نيز از آب و خوني كه از كنار و پهلوي عيسي بيرون آمد (در صحنه صليب كه مرد رومي نيزه به پهلوي عيسي مي‌زند)، به وجود آمد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">وي افزود كليسا جايگزين قوم بني‌اسرائيل شد، اسرائيلي كه زناكار شده بود. وي آنگاه با تفسير رمزي قطعاتي از مكاشفه يوحنا، باب 17 (تحت عنوان زن سوار بر رخش كه نقش شرارت و شيطاني زن را ترسيم مي‌كند) گفت به طور رمزي فهم مي‌شود كه اين زن، كليساي قرون وسطاست. وي تأكيد كرد مسيحي شدن قسطنطين انگيزه سياسي داشت، نه ديني. اما در ادامه توضيح داد كه كليساي قرون وسطا نكات مثبت هم داشت، ادبيات در آن دوره شكل گرفت، دانشگاه‌ها در آن دوره به وجود آمد. هر چند نقاط منفي‌اش نيز زياد بود تا آنجا كه گاه فاحشه‌ها پاپ را انتخاب مي‌كردند. و يا وقتي دستور داده شد يك شهر را قتل‌عام كنند، در باره كشتار بچه‌ها گفته شد، عيبي ندارد آنها اگر بيگناه باشند، به بهشت مي‌روند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">وي در ادامه گفت كليساي كاتوليك مسيحيت در قرون وسطا ادامه امپراطوري روم است. اما مسيحيت واقعي، مسيحيت معجزه و محبت است. و در كارهاي رسولان، همه‌اش سخن از محبت است و كسي را با زور مسيحي نمي‌كنند. اما وي ادامه داد جنگ‌هاي صليبي لكه ننگيني بر دين مسيحي تاريخي است نه مسيحيت واقعي. آنها به نام مسيحي بودند، اما مسيحي واقعي نبودند. كشيش مسروب آنگاه افزود در كل دوران تفتيش عقايد، 300-400 هزار نفر كشته شدند ولي در 1915 تا 1918، 5/1 ميليون نفر ارمني را قتل عام كردند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">وي در ادامه به سنت‌شكني مسيح در برخورد با زنان در يك جامعه يهودي كه هر روز دعا مي‌كردند خدايا شكر كه مرد آفريده شدم و نه زن، و يهودي آفريده شدم و نه غيريهودي و...، اشاره كرد و گفت حتي حواريون عيسي از صحبت كردن و هم سخن شدن او با يك زن (سامري) تعجب كردند. وي در پايان باز تأكيد نمود هر چه كليساي كاتوليك انجام مي‌دهد نبايد به نام مسيح نوشته شود. هر چند آنها در اكثريت باشند. ولي در اكثريت بودن علامت حق بودن نيست.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA; mso-ansi-language: EN-IE">آنگاه نيمه دوم ميزگرد به پرسش و پاسخ كتبي حضار با دو كشيش حاضر در ميزگرد اختصاص يافت. حضار سؤالات مختلف و متنوعي در حوزه‌هاي گوناگون (كتاب مقدس، حضرت عيسي و بويژه خدا دانستن وي از سوي مسيحيان، اغراق بر شخصيت وي در اناجيل، برخي آموزه‌هاي شديدا انحصارگرايانه مسيحيت در عهد جديد، رسميت نهاد كليسا، رفتار تاريخي كليسا و تعارض آن با محبت مسيحي و... و نيز سؤالات متعددي در باره مسئله زنان در مسيحيت مانند نقش حوا در گناه نخستين و محكوميت ابدي او به تبعيت از مرد، جملات مختلف</SPAN><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"> پولس، مسئله حجاب و ارث و بويژه سخت‌گيري در طلاق و تأكيد بر تجرد و...) مطرح نمودند كه به علت كثرت و تنوع و گستردگي آنها امكان ارائه خلاصه آن ميسر نيست و پس از آماده‌سازي كامل متن پرسش<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>و پاسخ شرح كامل آن در وبلاگ خواهد آمد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">جلسه آينده كلاس به ميزگرد زن در آيين اسلام با حضور برخي از روحانيون حوزه علميه قم اختصاص خواهد داشت كه در 14 شهريور ماه، تشكيل خواهد شد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 24pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly" align=center></SPAN>&nbsp;</P> Mon, 03 Sep 2007 12:46:32 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=67 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-67.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-66.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 3.65pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">جمع‌بندي بحث زن در اسلام<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 3.65pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; mso-line-height-rule: exactly"><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 3.65pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; mso-line-height-rule: exactly"><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">هاله‌زدايي با روش «تاريخي – الهامي»<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">ما در كل بحث زن در متون مقدس بر «نگاه تاريخي» به متون تأكيد مي‌كرديم و اصرار داشتيم نگاه به تاريخ نيز بايد از ابتدا به انتها باشد نه از آخر به اول. بر اين اساس براي درك و فهم برخورد قرآن و اسلام با زن مرتبا به آن بستر تاريخي مي‌رفتيم و سعي مي‌كرديم آن را تجسم كنيم. در بستر و فرهنگ دنياي قديم بردگان و زنان اقشار بسيار ضعيف و تحت ستم مضاعف جامعه‌اند. اما حتي در قوانين مثبت و راهگشاي آن زمان مثل قوانين حمورابي هم انساني و عاطفي مثلا به بردگان نشده است. در قوانين حمورابي هم نگاه انساني و عاطفي مثلا به بردگان نشده است. در قوانين حمورابي هر برده به ارزش يك الاغ خريد و فروش مي‌گرديد.<A title="" style="mso-footnote-id: ftn1" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn1" name=_ftnref1><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[1]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A> يعني قيمت يك برده با الاغ يكي است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">برخورد زنان در تاريخ فلسفه و ادبيات و شعر و عقايد و...، را نيز قبلا مطرح كرديم. به قول جلال ستاري «زن‌ستيزي منحصر به قوم خاصي نيست» (ستاري، ص 239). حتي در دوره مدرن هم افرادي مثل فرويد مي‌گويند «مردسالاري ذاتي بشر است» (همان، ص 219). <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">«بسياري از نويسندگان اوليه ماركسيست نقش بيشتر زنان در خانه را پذيرفته‌اند» و ماركسيست‌هاي سنتي توسط ماركسيست‌هاي متأخرتر به «كورجنسي» متهم مي‌شوند (همان طور كه راديكال‌ها نيز متهم به «كوري تاريخي»اند).<A title="" style="mso-footnote-id: ftn2" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn2" name=_ftnref2><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[2]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A> <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">يعني حتي در قرون جديد ماركسيست‌هاي اوليه توسط ماركسيست‌هاي بعدي متهم به كورجنسي مي‌شوند. پس ما تا قرون جديد، ما شعر و فلسفه؛ مذهبي و غيرمذهبي، مدرن و سنتي، چپ و راست و ميانه، با مسئله بي‌توجهي و نگاه منفي به زنان مواجه‌ايم. بردگان و زنان، هميشه، تا قرون معاصر جز اقشار ضعيف و تحت ستم بوده‌اند.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">اديان ابراهيمي تفاوتي با برخي از اديان در حوزه‌هاي ديگر – مثل هند و ايران – دارند، آنها راديكال‌تر و معمولا وضع موجود را نمي‌پذيرند و تغييرطلب هستند. اگر ده فرمان موسي را مثلا با قانون حمورابي مقايسه كنيم، در قانون حمورابي يك برده قيمت يك الاغ را دارد، اما در ده فرمان ...</SPAN></P> Tue, 07 Aug 2007 05:36:47 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=66 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-66.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-65.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: center; mso-line-height-rule: exactly; mso-outline-level: 1" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا، دوست همه انسان‌ها<A title="" style="mso-footnote-id: ftn1" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn1" name=_ftnref1><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[1]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A><?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: -1pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%; mso-line-height-rule: exactly; mso-outline-level: 1" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: -1pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%; mso-line-height-rule: exactly; mso-outline-level: 1"><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">زنان و محمد (محصول و نتايج آموزه‌ها و اصلاحات رسول)<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">ما قبلا از «زنان محمد» سخن گفتيم و اينک از «زنان و محمد» سخن مي‌گوييم. در قرآن، هر چند بحث «درباره» زنان بسيار زياد است، اما انعکاس تاريخي وقايع مربوط به زنان بسيار کم و کوتاه است. شايد تنها يک جاگزارشي در مورد خود زنان آمده است؛ آن جا که به عدم استرداد زنان پس از فرار و مهاجرت از مکه به مدينه مي‌پردازد و به مسلمانان دستور مي‌دهد که آن‌ها را مسترد نکنند. نگاه تاريخي، شايد، عمدتا به اين صحنه منحصر باشد. ولي بحث‌هاي پيرامون زنان در قرآن مفصل است که ما در کل جلسات بحث «زن در اسلام» به آن پرداختيم. شايد بتوان گفت تنها در عهد جديد است که به زنان پيرامون عيسي هم پرداخته شده و اسامي آن‌ها ذكرشده و حضورشان به ويژه در صحنه صليب به تصوير کشيده شده است. هر چند در آن جا هم بعد از ماجراي صليب ديگر زنان از صحنه عهد جديد محو مي‌شوند. اما عدم ذكر تاريخ زنان در قرآن به اين معنا نيست که زنان در نهضت محمد و نهضت اسلام حضور نداشتند. بررسي سيره و تاريخ نشانگر حضور پر رنگ زنان در آن دوره است. ما در اين بحث مي‌خواهيم به همين مسئله بپردازيم. اما متأسفانه اين حضور پررنگ با بي‌اعتنايي فزاينده تاريخ‌نويسان، به ويژه در دوره‌هاي متأخرتر و معاصر، <SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp;</SPAN>مواجه شده است و بايد لابه‌لاي کتب تاريخ را جستجو كرد تا آن‌ها را شناخت. فيلم محمد رسول الله سمبل اين نگاه مردانه به تاريخ است. در اين فيلم گويي هيچ زني در پيرامون محمد نيست. در حالي که امروز با بررسي بخش‌هايي از سيره و تاريخ نشان مي دهيم که زنان پيرامون محمد، شايد، بيشتر و فعال‌تر از زنان پيرامون همه انبياي گذشته بوده‌اند. ما از فيلم محمد رسول‌الله به عنوان يک نماد متأخر و جديد و ملموس از اين «تاريخ مذکر» مثال مي‌زنيم. در اكثر کتب تاريخي (بجز معدود استثنائاتي) هم تقريبا همين وضعيت وجود دارد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in 0in 0pt; TEXT-INDENT: 21pt; LINE-HEIGHT: 17.5pt; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%; mso-line-height-rule: exactly"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به هر حال ما تا اين جا در موارد متعددي از بحث زنان در قرآن، به ويژه با توجه به شأن نزول آيات متعددي، ديديم که زنان در فرضا اختلاف‌هايي که با پدرانشان داشتند و مثلا مي‌خواستند آنها را به اجبار شوهر بدهند به محمد پناه مي‌آوردند. و يا دررابطه با اختلافي که با شوهر و همسرشان داشتند، مثلا شوهري که او را دوستش نداشتند، همسري که کتک مي زد و يا شوهري که طبق عرف جاهليت زنش را طلاق داده بود، و يا زناني که بازماندگان همسر متوفايشان به او ارثي نمي‌دادند و...، اينها همه به محمد پناه مي آوردند. و يا حتي در مواردي براي ازدواج يا شوهر کردن و حتي در اختلافات زناشويي و جنسي به محمد مراجعه مي‌كردند. و حتي گاه بالا تر از همه اين‌ها، در اعتراض به پيامبر که چرا خدايش فقط از مردان سخن مي گويد و ...</SPAN></P> Tue, 07 Aug 2007 05:33:52 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=65 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-65.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-64.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا، دوست همه انسان‌ها<A title="" style="mso-footnote-id: ftn1" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn1" name=_ftnref1><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[1]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A><?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 6.55pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مروري تحليلي بر آيات حجاب<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">حال با توجه به مجموعه نكاتي كه گفتيم اگر چند آيه مربوط به حجاب و نكاتي را كه در آنها مطرح شده بود (و كليه آيات مربوطه نيز در شرايط فوق‌العاده و بحراني سياسي – اجتماعي و... عنوان گرديده بود) را مرور كنيم، مي‌بينيم كه: در آيات حجاب بحث زينت و زيور اصلا ربطي به بدن نداشت و مستقيما مربوط به پوشش سر و صورت و بدن نيست.<A title="" style="mso-footnote-id: ftn2" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn2" name=_ftnref2><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[2]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A> حداكثر، آن هم با مقداري تكلف، مي‌توان گفت كه لباس و جامه هم نوعي زيور است. در اين حالت نيز ظاهر آيه مقداري گنگ مي‌شود چون معنايش اين مي‌شود و به جز آن قسمت از لباس كه علني است بقيه‌اش را بپوشانيد. در اين صورت معلوم نيست كدام لباس آشكار و علني است و كدام پنهان. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">اما ادامه آن آيه كه به نظر من نقطه و آيه اصلي، و شايد تنها آيه حجاب همين قسمت از آيه است كه مي‌گويد روسري و خمار و پوشش‌تان را روي گريبانتان بياندازيد. همان طور كه قبلا هم گفتيم خمار را به دو گونه ترجمه كرده‌اند. عمدتا و اكثرا آن را روسري دانسته‌اند و گفته‌اند دنباله‌هاي روسري را بر گريبان خود بياندازيد. بدين ترتيب هم مو و هم گريبانتان پوشانيده مي‌شود. يعني قرآن ضمن امضا و تأييد روسري كه مو را مي‌پوشاند بر پوشاندن گريبان نيز مستقلا تأكيد كرده است. هر چند كساني هم مي‌گفتند در اينجا تأكيد بر گريبان است نه مو و برخي نيز اساسا خمار را پوشش (و نه روسري) مي‌دانستند و مي‌گفتند در اينجا انحصارا بر پوشاندن گريبان تأكيد گرديده است.<SPAN class=MsoFootnoteReference> <A title="" style="mso-footnote-id: ftn3" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn3" name=_ftnref3><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[3]</SPAN></SPAN></SPAN></A></SPAN><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به هرحال هر كدام از اين نظرات را درست بدانيم، پوشيدن صورت اصلا مطرح نيست. همچنين در مورد بقيه جاهاي بدن هم بحثي در ميان نيست. اما شايد قرآن عرف رايج در مورد بقيه جاهاي بدن را پسنديده دانسته و بيشتر روي يك نقطه (گريبان) تأكيد كرده است.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">اما آيا اين دو بخشي از آيه فلسفه و علتي هم براي حجاب مطرح كرده است؟ قبلا توضيح داده‌ايم كه پوشش در تاريخ گاه كاركردي واقعي داشته و گاه كاركردي نمادين. پوشش در مقابل سرما يا گرما، و يا ناامني اجتماعي و جنسي، و يا به خاطر تعصب مردان بر زنانشان، حالت كاركردي داشته است. اما جاهايي هم حجاب حالت نمادين داشته است. مثلا در عهد جديد كسي كه همسر دارد بايد سرش را بپوشاند و نيايش كند و اين علامت اين است كه او ازدواج كرده است (مثل حلقه نامزدي) و مطيع شوهرش مي‌باشد.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">در سفر اعداد از عهد عتيق (بخش 18 آيه 5) هم نكته‌اي مطرح شده كه باز بيانگر همين مسئله است. در آنجا آمده است كه اگر مردي به زنش تهمت بي‌عفتي بزند، دستور چنين است كه شوهرش بايد او را نزد كاهن بياورد<A title="" style="mso-footnote-id: ftn4" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn4" name=_ftnref4><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[4]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A> و كاهن در ابتدا «موي اورا خواهد گشود». <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">شايد اين امر معنايش اين باشد كه كاهن در ابتدا عقد مرد را از او برمي‌دارد يعني آن زن از الان به بعد در عقداين مرد نيست تا به وضعيت او رسيدگي شود. پس اينجا جنبه نمادين دارد و بعد آب تلخي (كه غبار كف معبد را در آب مقدس ريخته است) به او مي‌خوراند. اما اول لعنت‌نامه‌اي را مي‌خواند و زن بايد آمين بگويد. بعد اين لعنت‌نامه را هم در آن آب تلخ مي‌شويد و زن بايد آن آب را بخورد. در آن لعنت‌نامه آمده است كه زن مي‌گويد اگر من دچار خطا و بي‌عفتي شده‌ام دچار برآمدگي شكم و... بشوم يعني مريض بشوم و گوشت تنم بريزد و... در آزمون‌هاي قضايي سيستم‌هاي كهن و سنتي اگر آن زن آن معجون را مي‌خورد و مريض نمي‌شد از او رفع اتهام مي‌شد، (مثل عبور از آتش در داستان سياوش و يا ابراهيم)<A title="" style="mso-footnote-id: ftn5" href="http://www.blogfa.com/Desktop/Post.aspx#_ftn5" name=_ftnref5><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN dir=ltr style="mso-special-character: footnote"><SPAN class=MsoFootnoteReference><SPAN style="FONT-SIZE: 10pt; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-language: FA; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: EN-US">[5]</SPAN></SPAN></SPAN></SPAN></A><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="TEXT-JUSTIFY: kashida; MARGIN: 0in -2.05pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 22pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify; TEXT-KASHIDA: 0%"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به هر حال عهد عتيق مي‌گويد كاهن موي او را خواهد گشود (كه البته تعبير گنگي است و احتمالا به معناي برداشتن حجاب يا باز كردن موي بافته شده باشد. البته من نمي‌دانم تعبير عبري‌اش چيست ولي حدس مي‌زنم به معناي برداشتن حجاب باشد). در اينجا حجاب جنبه نمادين دارد. اما در جاي ديگر در عهد جديد ديديم كه پلوس هم استدلال به سلسله مراتب جنسيتي و لزوم اعلام نمادين اطاعت زن از مرد از طريق سرپوشاندن كرده بود و هم گفته بود كه غريزه و طبيعت هم ضرورت حجاب را به ما نشان مي‌دهد كه در اينجا بيشتر جنبه كاركردي دارد و البته كاركردش هم الزاما تحريك مردان نيست بلكه ...</SPAN></P> Tue, 07 Aug 2007 05:16:30 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=64 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-64.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-63.aspx <P align=center><SPAN><SPAN>به نام خدا، دوست همه انسان‌ها</SPAN></SPAN><SPAN>&nbsp;</P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.5pt 0pt 0in; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA"><STRONG>برخي تفاو‌ت‌ها (و تبعيضات) حقوقي (ادامه) - بخش دوم</STRONG></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.5pt 0pt 0in; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA"><STRONG><?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></STRONG></SPAN>&nbsp;</P></SPAN> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN><STRONG>زنان به عنوان الگو <o:p></o:p></STRONG></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma">من در بحث زن در اسلام و قرآن همواره رفت و برگشتي بين دو نقش پژوهشگرانه و مؤمنانه داشته‌ام و در همين سير نكات مختلفي را مطرح كردم. در اين جا نيز واقعا بدون هيچ تعصبي مي‌بينيم كه در قرآن زنان در تاريخ «ديده» شده‌اند و اسامي آنها آمده است. خانم هاله سحابي تحقيقي كرده بود كه با حس زنانه و بيان ساده و صميمي‌اش مي‌گويد برخورد قرآن با زنان در تاريخ و برخورد تاريخي كه با آنها دارد مثبت‌تر و مهربانانه‌تر است تا<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>زناني كه در احكام مد نظرند. اين استنباط يك زن است كه كار تحقيقي در مورد زن در قرآن كرده است.</SPAN><SPAN lang=FA><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 0in 0pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma">البته من نقدم به مباحث زيبا و جالب ايشان اين است كه در پژوهش خود نگاه تاريخي نكرده‌اند و اگر نگاه تاريخي به احكام نداشته باشيم اصلا بسياري از مقولات مانند ارث را نمي‌توانيم به خوبي و به درستي بفهميم كه چه بوده است. و امروزه ممكن است فكر كنيم اين موضوع خلاف كرامت زن و يا ظلم و توهين به زنان بوده است. اما وقتي سير تاريخي آن را ببينيم بهتر مي‌توانيم با آن رابطه برقرار كنيم. به هر حال در قرآن اشاراتي به برخي الگوهاي زن شده است. اين الگوها هم مثبت‌اند و هم منفي و اين هم در نگاه ما مؤثر است. قبل از انقلاب ماركسيست‌ها طبقه كارگر را به گونه‌اي ترسيم مي‌كردند كه گويي همه كارگران قديس و مقدس‌اند يعني دفاع از حقوق كارگر ملازم شده بود با اين كه بايد از تك‌تك كارگران دفاع كرد و يك عظمتي در افراد كارگر مي‌ديدند كه به تدريج تغيير كرد. و اين تغيير اصلا به معناي دست برداشتن از آرمان‌هاي عدالت‌جويانه نيست بلكه به معناي واقع‌گراشدن است. حكايت زنان هم همينطور است. دفاع از حقوق زنان ملازم دفاع از تك‌تك زنان نيست. در مورد انسان هم همين است. در متون مقدس يكي از مهم‌ترين مباحث الهام‌بخش‌شان،<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>انسان‌شناسي آنان است. انسان‌شناسي قرآن بسيار واقع‌گرايانه است و جالب است كه اين انسان‌شناسي وقتي انتزاعي و كلي مي‌شود انسان را مثبت مي‌بيند و داراي آزادي، آگاهي، اراده، آفرينندگي و...، اما وقتي انضمامي مي‌بيند و روي زمين مي‌آيد، انسان‌هاي واقعا موجود را اكثرا منفي مي‌بيند. به نظر من اگر انسان‌ها خودشان را درون‌كاوي كنند و سراغ قرآن بروند خيلي ملموس با قرآن ارتباط برقرار مي‌كنند. چون قرآن خيلي دقيق و عيني به نكات مثبت و منفي و دغدغه‌ها و كشمكش‌ها و وسوسه‌هاي دروني انسان‌ها مي‌پردازد. انسان‌شناسي قرآن خيلي واقع‌گرايانه، ريزبينانه و درون‌كاوانه است. در مورد زنان هم قرآن با زنان به عنوان يك واقعيت خارجي خيلي طبيعي و واقعي برخورد مي‌كند يعني هم زنان مثبت و هم زنان منفي را مطرح مي‌كند. اگر اين‌ها را كنار هم بگذاريم نشان‌دهنده واقع‌گرايي قرآن در مورد زنان است. يكي از مواردي كه شايد بيشترين آيات را به خود اختصاص داده است داستان يوسف و زليخاست كه ...</SPAN></P> Tue, 07 Aug 2007 05:05:18 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=63 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-63.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-62.aspx <P align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA"><?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p>&nbsp;<SPAN>به نام خدا، دوست همه انسان‌ها<STRONG> <o:p></o:p></STRONG></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.5pt 0pt 0in; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center></o:p></SPAN><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">برخي تفاو‌ت‌ها (و تبعيضات) حقوقي (ادامه) - بخش یکم<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.5pt 0pt 0in; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.5pt 0pt 0in; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">رياست و قضاوت زنان<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.4pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 17.85pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">در دوران و جامعه اخير اين موضوع خيلي شهرت و قاطعيت دارد. زنان نمي‌توانند رئيس‌جمهور بشوند و در مجلس خبرگان با زرنگي خاص دكتر بهشتي يك اصل با يك اصطلاح دو پهلو و جنجالي تصويب شد كه طبق آن رئيس‌جمهور بايد از «رجال سياسي» باشد. به اين طريق سر روشنفكران كلاه رفت! چون به فقهاي سنتي گفته مي‌شد ما نوشته‌ايم رئيس‌جمهور بايد از رجال يعني مردان باشد و به روشنفكرها هم گفته مي‌شد منظور از رجال، شخصيت‌هاست نه مردان. به طور طبيعي بعدا زور هر كس بيشتر مي‌شد اين اصل را طبق برداشت خودش تفسير مي‌كرد و چون زور روحانيون سنتي بيشتر از روشنفكران شد آنها تفسير به ظاهر كردند و گفتند رجال مردان هستند و سر روشنفكرها و مردم اين وسط بي‌كلاه ماند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.4pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 17.85pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">اما در قرْآن هيچ بحث و حكمي راجع به رياست و قضاوت زنان وجود ندارد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.4pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 17.85pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">در رابطه با قضاوت از صدر اسلام تاكنون عده‌اي موافق بودند كه البته در اقليت قرار داشتند. يكي از آنها طبري معروف صاحب تاريخ معروف طبري و نيز تفسير طبري است. و بسيار جالب است كه يك فرد موافق ديگر ابن‌حزم ظاهري است. ظاهري‌ها به شدت فرماليست هستند و جالب است يك آدم به شدت فرماليست موافق قضاوت زنان است چون او معتقد است در قرآن منعي براي اين كار وجود ندارد. ولي هيچگاه اينها تبديل به گفتمان غالب در فرهنگ اسلامي نشدند.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.4pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 17.85pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">اما وقتي كه در قرآن اين موضوع و موضع نيامده پس مستند اين بحث گسترده در منع زنان از رياست و قضاوت و... چيست؟ ابتدا و به عنوان مقدمه بايد به اين امر اشاره كرد كه در مباحث روايي و فقهي ولايت، رياست، قضاوت، زعامت، مرجعيت و... به صورت يك مسئله به هم مرتبط و در يك بسته و مجموعه مطرح شده است و اين مسئله به پيش‌فرض‌ها و پيش‌فهم‌هاي دنياي قديم برمي‌گردد كه هنوز تفكيك قوا صورت نگرفته است. يعني يك نفر كه امير و خليفه و حاكم مي‌شد همه مسئوليت‌هاي تقنيني، اجرايي و قضايي را هم‌زمان برعهده داشت. پس هنگامي كه مي‌گفتند كسي نمي‌تواند امير بشود، پس قاضي هم نمي‌تواند بشود يعني از ولايت و قضاوت در يك باكس و بسته بحث مي‌شده است. اما الان به علت تفكيك قوا ما مي‌گوييم رياست جمهوري و قوه اجرا با دادگستري و قضا دو امر و دو قوه مجزا از هم هستند ولي در دنياي قديم و در تاريخ فرهنگ اسلامي از اين‌ها به طور يك جا بحث شده‌ است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0in 3.4pt 0pt 0in; TEXT-INDENT: 17.85pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-ansi-language: EN-IE; mso-bidi-language: FA">اما اگر اين بحث در قرآن مطرح نيست؛ پس مستند اين حكم شديد و غليظ چيست كه اين همه هم در تاريخ جا افتاده است مستند منع زنان از ولايت و رياست و قضاوت و مرجعيت و... پس از پيامبر و در صدر اسلام فقط و فقط يك حديث است و همه اين بحث‌ها از همين يك حديث درآمده است. قبلا گفتيم آن احاديثي كه مي‌گويند لباس سياه نپوشيد، سه روز بيشتر عزاداري نكنيد، ابرو برنداريد و... را رها كرده‌اند. در حالي كه آنها هم حديث‌اند و اين هم يك حديث است. پس چرا روي اين يكي اين همه پافشاري مي‌شود. در حالي كه در تمام منابع شيعه و سني در رابطه با اين مسئله از پيامبر همين يك حديث وجود دارد كه در حواشي آن هم به يك سري كنايات استناد مي‌شود. مثلا به الرجال قوامون علي‌النساء يا مردان به زنان «درجه» دارند و نظاير آن كه ربط مستقيم و صريحي به رياست و قضاوت و... ندارد. اما مستند اصلي نبوي آن همان يك حديث است و از اين كنايات نيز به عنوان حاشيه و اضافه به اصطلاح سس روي غذا استفاده مي‌شود. يك استدلال ديگر هم، به اصطلاح فقهي، سد«ذريعه» و جلوگيري از گناه و انحراف و به اصطلاح به خاطر تبعات منفي رياست و قضاوت زنان است يعني مثلا اگر زن بخواهد نماينده مجلس بشود، ...</SPAN></P> Tue, 07 Aug 2007 04:58:18 GMT http://commenting.blogfa.com/?blogid=zdmm&postid=62 zdmm http://zdmm.blogfa.com/post-62.aspx http://zdmm.blogfa.com/post-61.aspx <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">به نام خدا<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /><o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><B><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">چالش اصلي اين است : ابديت و تغيير<o:p></o:p></SPAN></B></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: center" align=center><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA"><o:p>&nbsp;</o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سي و يكمين جلسه از سلسله كلاس‌هاي «زن در متون مقدس» به ميزگرد زن در آيين يهود اختصاص داشت. در اين ميزگرد دكتر يونس حمامي (مسئول فرهنگي و ديني انجمن كليميان تهران و مدرس علوم ديني يهود)، مهندس آرش آبايي (پژوهشگر و صاحب نظر در دين يهود) و رضا عليجاني برگزار شد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">رضا عليجاني اين جلسه را با جملاتي از كتاب مقدس يهوديان كه حاوي تأكيد يهوه بر اخلاق و محتواي پيام خدايي است، به جاي ظاهرگرايي و شريعت‌محوري، آغاز كرد. آن گاه وي خلاصه فشرده‌اي از عناوين مباحثي كه در بحث زن در آيين يهود مطرح كرده بود، را عنوان نمود (چون متن كامل اين مباحث در گذشته در وبلاگ آمده است، آن عناوين را تكرار نمي‌كنيم).<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">سپس مهندس آرش آبايي به نقش «زمينه» و «متن» در شكل‌گيري يهوديت اشاره كرد. وي آن گاه توضيح داد كه در يهوديت زن و مرد سرشت يگانه‌اي دارند (خدا انسان‌ها را مذكر و مؤنث آفريد). و آن دو در زندگي نيز يكي هستند (آن دو – زن و شوهر – يك تن مي‌شوند). <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مهندس آبايي در ادامه تاريخچه فشرده‌اي از تاريخ (از حضرت موسي تا مشايخ و داوران و پادشاهان و...) و سير تكوين كتاب مقدس تورات و ديگر كتب (مانند تلمود) را توضيح داد. وي در اين قسمت گفت از 55 تن نبي مطرح شده در دين يهود، 7 تن زن بوده‌اند. و يا از 39 جلد تلمود، 8 رساله اختصاص به احكام زنان دارد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي همچنين توضيح داد پس از پراكنده شدن يهوديان، آنها عموما در جوامع مسيحي و غربي و يا اسلامي و شرقي زندگي كرده‌اند و فقه‌شان نيز تا حدي تحت تأثير محيط و شرايط زندگي‌شان قرار گرفته و بدين خاطر تفاوت‌هايي بين اين دو نحله يهودي (سفارادي‌ها و اشكنازي‌ها) وجود دارد. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي همچنين توضيح داد در دوران هزاروپانصد ساله اخير آيين يهود، اجتهادي همانند اجتهاد رايج در تفكر اسلامي (اجتهاد فرد مجتهد بر اساس قرآن و سنت)، وجود نداشته و عمدتا آنچه در تلمود نهايي آمده، در اين دوران نقل و تعليم داده شده است، مگر در مواردي استثنايي. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مهندس آبايي در رابطه با مسئله زن در آيين يهود نيز توضيح داد كه زن در شريعت يهود معمولا جنبه پنهاني و غيربارز دارد و از ملاعام و انظار، كنار و دور نگه داشته مي‌شود. آنها ملزم به حضور در عبادت‌هاي جمعي بيروني نيستند. اما افزود در سه مورد (مراسم روز شنبه، اعياد و مسئله خوراك‌هاي حلال و حرام، طهارت بعد از روابط زناشويي) زنان نقش اساسي و محوري دارند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">وي همچنين در رابطه با اهميت زنان در يهوديت افزود اين نكته در ميان يهوديان معروف و مشهور است كه اگر در مورد يهودي بودن فردي شك وجود داشته باشد، اين امر با مراجعه به سابقه يهودي بودن مادر وي مشخص مي‌شود. وي همچنين به تأكيد آموزه‌هاي يهودي به نقش طهارت و عفاف مادر در رشد و اعتلاي فرزند اشاره نمود. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">مهندس آبايي در پايان اصول سيزده‌گانه اعتقادي آيين يهود (در رابطه با خدا، كتاب، ظهور مسيح يهوديت، معاد و قيامت و...) را توضيح داد. او در انتها گفت مواردي نيز در آيين يهوديت بوده كه جنبه تاريخي داشته و شايد اينك مشكل‌ساز تلقي شود. و در پرسش‌هاي احتمالي كه درباره آنها در جلسه خواهد شد، بدان موارد خواهد<SPAN style="mso-spacerun: yes">&nbsp; </SPAN>پرداخت.<o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">پس از وي، دكتر يونس حمامي به طرح مباحث خويش كه عمدتا معطوف به توضيح و پاسخ‌گويي مؤمنانه، به تحليل‌هاي رضا عليجاني در دو نوشتار «زن در آيين يهود» اختصاص داشت، پرداخت. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">ايشان به نفي مسئله دو صدايي بودن متن پرداخت و گفت از نظر يهوديان همه آنچه در كتاب مقدس، عليرغم سير طولاني تكوين آن، آمده اصالت دارد و بايد بدان عمل شود و همه آنها را به صورت مجموعه‌اي و در كنار هم قبول دارند. و همه آنچه قبل از موسي بوده، و از سوي وي پذيرفته شده، همچنان وجود دارد و دوصدايي هم نيست. نبي‌هاي بعدي نيز همان‌ها را توضيح داده‌اند و روزي نيز كه ماشيح (مسيح يهوديان) بيايد، شريعت جديدي نمِي‌آورد و مي‌خواهد همان شريعت موسي را پياده كند. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">دكترحمامي برخي مواردي كه در نوشتار زن در آيين يهود به عنوان نمونه‌هايي از دوصدايي آمده است، را نيز توضيح داد. ايشان برخي موارد از تورات كه تداعي جسم‌وار و انسان‌وار بودن خداوند را مي‌كند، داراي زبان تمثيلي دانست كه مي‌خواهد به زبان آدم‌ها و براي فهم آنها سخن بگويد. در اين رابطه ايشان توضيحاتي نيز درباره يهوه و الوهيم داد. دكتر حمامي مسئله كشتي گرفتن يعقوب با خدا را اشتباه ترجمه‌اي دانست و گفت يعقوب با يك فرشته‌ كشتي گرفته است. <o:p></o:p></SPAN></P> <P class=MsoNormal dir=rtl style="MARGIN: 0mm 0mm 0pt; TEXT-INDENT: 15.6pt; LINE-HEIGHT: 150%; TEXT-ALIGN: justify"><SPAN lang=FA style="FONT-SIZE: 10pt; LINE-HEIGHT: 150%; FONT-FAMILY: Tahoma; mso-bidi-language: FA">ايشان همچنين به طرح توضيحاتي در دوصدايي بودن طرح زندگي براي «رضايت خدا» و طرح «بيهودگي و عبث بودن زندگي» و يا «اصالت» شادي پرداخت و گفت گفتار حضرت سليمان نيز زندگي بدون توجه به بازخواست خداوند را بيهوده دانسته است. وي قوميت‌گرايي بسته در يهوديت را نيز رد كرد و ضمن اشاره به اينكه يهوديت قبل از مسيحيت و اسلام شكل گرفته، افزود در اين منظر همه انسان‌ها يا يهودي‌اند و يا غيريهودي، اما ديگران نيز از نجات محروم نيستند. و ابراهيم نيز پدر جميع امت‌ها معرفي شده است. وي رباگيري مضاعف از ديگران را نيز امري طبي�